زندگی‌نامه و تحصیلات

محمد باقر انصاری زنجانی در تاریخ ۲۲ بهمن ۱۳۳۹ در شهر مقدس قم به دنیا آمد. وی در خانواده‌ای مذهبی و علمی رشد کرد؛ پدر ایشان، آیت‌الله اسماعیل انصاری، یکی از محققان و نویسندگان برجسته حوزه علمیه بود که تاثیر زیادی در شکل‌گیری شخصیت علمی محمدباقر داشت. انصاری پس از طی تحصیلات حوزوی مقدماتی، در حوزه علمیه قم به تحصیل ادامه داد و در علوم اسلامی، به ویژه علوم عقیدتی، کلامی و تاریخ اسلام تخصص یافت.

حوزه فعالیت‌ها و تخصص

حجت‌الاسلام انصاری زنجانی به عنوان یکی از پژوهشگران برجسته حوزه امامت و غدیر شناخته می‌شود. تخصص او در زمینه‌های امامت‌پژوهی، تاریخ اسلام، و فلسفه دین است. ایشان تلاش دارد معارف عمیق دینی و مباحث امامت را به شکل مستدل و علمی به مخاطبان عرضه کند و شبهات مختلف پیرامون امامت و واقعه غدیر خم را پاسخ دهد.

تألیفات و آثار شاخص

از سال ۱۳۶۴ شروع به تألیف آثار مهمی در حوزه امامت و غدیر کرده است. برخی از آثار برجسته او عبارتند از:

• سلیم بن قیس هلالی (سه جلد): تحقیقی کامل درباره یکی از اصحاب بزرگ پیامبر و موضوعات مربوط به امامت و ولایت.

• گزارش لحظه‌به‌لحظه از واقعه غدیر: شرح مستند و تاریخی بر واقعه غدیر خم، که جایگاه آن در تاریخ اسلام و تشیع را تبیین می‌کند.

• واقعه قرآنی غدیر: بررسی و تحلیل آیات قرآن مرتبط با واقعه غدیر و نقش آن در امامت.

• بر کرانه غدیر: مجموعه مقالات و پژوهش‌های متنوع درباره غدیر و فلسفه ولایت.

• نامه امام صادق (ع) به شیعیان: گردآوری و شرح نامه‌های مهم امام صادق (ع) درباره مباحث اعتقادی و فقهی.

خدمات و مسئولیت‌ها

محمدباقر انصاری زنجانی علاوه بر تألیف و پژوهش، در تدریس در حوزه‌های علمی متعدد فعالیت داشته و در تبیین معارف تشیع، به ویژه امامت، نقش پررنگی ایفا کرده است. وی همچنین ریاست مؤسسه «بوستان کتاب» را بر عهده دارد؛ این مؤسسه تاکنون بیش از ۸۰۰۰ عنوان کتاب در حوزه معارف اسلامی منتشر کرده و موفق به کسب جوایز متعدد فرهنگی و علمی شده است.

سبک و رویکرد علمی

وی در آثار و سخنرانی‌های خود، به روش استدلالی و علمی تکیه دارد و سعی می‌کند مفاهیم عمیق دینی را به زبان ساده و قابل فهم برای عموم ارائه دهد. همچنین در نقد و پاسخ به شبهات درباره امامت و ولایت، رویکردی مستند و مستدل دارد که مورد توجه طلاب، پژوهشگران و علاقه‌مندان به معارف تشیع قرار گرفته است.

اهمیت و جایگاه علمی

محمدباقر انصاری زنجانی یکی از چهره‌های برجسته علمی معاصر در زمینه امامت‌پژوهی است که آثار او در حوزه‌های مختلف علمی و فرهنگی، به ویژه درباره واقعه غدیر، جایگاه والایی دارد. تلاش‌های وی در ترویج فرهنگ غدیر و پاسداشت ارزش‌های اهل بیت (ع) باعث شده تا در محافل علمی و فرهنگی داخلی و بین‌المللی به عنوان مرجع شناخته شود.